Preventief Assetmanagement Wegverharding

LVO-aanpak: "LVO tenzij" — per wegvak doorlopen we kader, kansrijkheid, keuze, monitoring en impactrapportage.

ⓘ
"LVO tenzij" — De levensduurverlengende variant is standaard; afwijkingen moeten worden onderbouwd en op het juiste niveau gewogen. Projecten mogen meer doen, maar niet minder dan de ondergrens.
☰

Framework: 3 uitkomsten per wegvak

Elke beoordeling leidt tot een van drie heldere routes

Uitkomst A
LVO (preventief verjongen)
Verjongen/sealen + klein herstel. Levensduur verlengen met ~3 jaar (ZOAB/PA16).
Uitkomst B
Repareren / correctief
LVO niet passend, maar vernieuwing nog niet nodig. Restlevensduur benutten.
Uitkomst C
Vernieuwen (LVO-ready)
Vervangen en ontwerp zo inrichten dat volgende cyclus wel LVO-kansrijk wordt.
✓

Stappenplan-flow

Van kader tot impactrapportage in 6 stappen

STAP 0
Kader zetten
STAP 1
Voorselectie
STAP 2
Diagnose
STAP 3
Pakketkeuze
STAP 4
Monitoring
STAP 5
Impact

Beslisboom LVO-aanpak

Doorloop de gates per wegvak om tot de juiste uitkomst te komen.

ⓘ
Standaardregel: bij elk wegvak is LVO een verplichte te onderzoeken optie. Als je afwijkt, leg je dat vast in de rubriek: waarom niet, welk alternatief, impact op kosten/CO2/levensduur.
Gate 1 — Veiligheid & urgentie

Is er een acuut veiligheidsrisico of direct functioneel probleem?

Bijv. stroefheid onder norm, gevaarlijke losse steentjes/FOD-gedrag, plotselinge schade.
Ja
Eerst veiligstellen/correctief ingrijpen. Daarna opnieuw instappen bij Gate 2.
Nee
Geen acuut risico. Door naar Gate 2: schadebeeld beoordelen.
Gate 1 — Correctieve actie

Veiligstellen en correctief ingrijpen

Neem direct maatregelen om het veiligheidsrisico weg te nemen. Na uitvoering: beoordeel het wegvak opnieuw.
Gate 2 — Dominant schadebeeld

Is het dominante (maatgevende) schadebeeld "rafeling/steenverlies" en zit het in een beginnende fase?

LVOv is primair gekoppeld aan het vertragen van rafelingsontwikkeling. Andere schadebeelden leiden tot een ander traject.
Ja
Rafeling/steenverlies is dominant, in beginnende fase. Door naar Gate 3.
Nee
Ander schadebeeld dominant of te ver gevorderd. Naar Gate 6 (Repareren/Vernieuwen).
Gate 3 — Uitsluiters

Zijn er uitsluitende schades aanwezig die op korte termijn groot onderhoud/constructief ingrijpen vragen?

Denk aan: constructief falen, ernstige scheurvorming, forse spoorvorming/vervorming, onthechting, funderingsproblemen.
Ja
Uitsluitende schades aanwezig. LVO niet zinvol. Naar Gate 6.
Nee
Geen uitsluiters. Door naar Gate 4: wegdektype beoordelen.
Gate 4 — Wegdektype

Welk wegdektype is het?

Het bewijs voor LVO-effectiviteit verschilt per wegdektype. ZOAB16/PA16 heeft de sterkste onderbouwing.
ZOAB16 / PA16
1-laags. Kansrijk: ~3 jaar vertraging rafeling aangetoond.
2LZOAB / PA8
Onzeker/pilot. Meer monitoring nodig. Pilot
ZOAB+
Onzeker/pilot. Beperkte proefvakken. Pilot
Anders
Dicht asfalt, elementverharding, etc. Buiten scope LVOv.
Gate 5 — Timing

Zit het wegvak in de juiste timing voor preventief verjongen?

Vink alle criteria aan. Alle criteria moeten voldoen voor LVO-uitkomst.

Timingcriteria (alle moeten voldoen)

⚠
Nuance: Planjaar 6+ (nauwelijks rafeling) = meestal te vroeg. Planjaar 1-2 (bijna interventie) = meestal te laat. Planjaar 3 = extra afweging/pilot.
Gate 6 — Repareren of Vernieuwen

Is repareren/anders oplossen nog zinvol, of is vernieuwing nodig?

Beoordeel of de restlevensduur met reparatie nog acceptabel kan worden benut, of dat het wegdek aan vernieuwing toe is.
Repareren / anders oplossen
Restlevensduur/risico is acceptabel. Lokale herstelmaatregelen, functioneel herstel. Herbeoordeel LVO bij volgende cyclus.
Vernieuwen (+ LVO-ready ontwerpen)
Te laat, te veel schade, of niet zinvol om te repareren. Ontwerp het nieuwe wegdek LVO-ready voor de volgende cyclus.
Uitkomst A

LVO uitvoeren (preventief verjongen)

  • Scope rijstrook: Start met zwaarst belaste rijstrook (R2/2R)
  • Pakket: Lokale reparaties/voorbehandeling + LVOv-toepassing + validatie (stroefheid) + monitoring (DOS-LCMS)
  • Besluitmoment: wel/geen 2e toepassing na monitoring
  • Output: LVO-verjongingsplan + monitoringplan + impactkaart
Uitkomst B

Repareren / anders oplossen

  • Maatregelen: Lokale herstelmaatregelen (patches, naden, voegovergangen)
  • Functioneel herstel: Stroefheid/geluid/waterafvoer, afhankelijk van probleem
  • Borging: Noteer in rubriek waarom LVO niet kan en wanneer je opnieuw beoordeelt
  • Volgende cyclus: Voorwaarden vastleggen voor LVO bij vernieuwing
Uitkomst C

Vernieuwen (+ LVO-ready ontwerpen)

  • Wegdektype/laagopbouw: Kies met onderhoudsstrategie in gedachten
  • Meetbaarheid: Segmentering, referentiestukken, monitoring inregelen
  • Onderhoudsstrategie: Expliciet meenemen in ontwerp/contract
  • Uniformiteit: Eisen opnemen die latere preventieve behandeling niet blokkeren

A3 Canvas — LVO per wegvak

Invulmodel per wegvak/traject. Print als A3 of gebruik digitaal.

1Context & ambitie (Waarom)
2Data & diagnose (Wat weten we)
3Kansrijkheidscheck LVO (Ja/Nee + onderbouwing)
4Maatregelpakket
5Monitoring & validatie
6Impact (verwacht & gerealiseerd)
KPI Verwacht Gerealiseerd Toelichting / dilemma's
Kosten
NPV / € per jaar levensduur
CO2e
Scenariovergelijking
Levensduur
Jaar / planjaar verschuiving
Natuurinclusie
Maatregelen / kansen
Dilemma's
Wie weegt dit?

Flowchart beslisboom

Visuele weergave van de LVO-beslisboom (Mermaid). Kopieer de code voor gebruik in wiki of tooling.

flowchart TD
  S(["Start: Wegvak selecteren
Standaard = LVO tenzij"]):::startNode --> G1{"Gate 1
Acuut veiligheids-/
functioneel risico?"}:::gateNode
  G1 -- Ja --> C0["Correctief veiligstellen
Daarna herbeoordelen"]:::correctNode
  G1 -- Nee --> G2{"Gate 2
Dominant schadebeeld =
rafeling/steenverlies
in beginnende fase?"}:::gateNode

  G2 -- Nee --> G6{"Gate 6
Repareren zinvol
of vernieuwen nodig?"}:::gateNode
  G2 -- Ja --> G3{"Gate 3
Uitsluiters aanwezig?
Constructief falen / zware
scheuren / vervorming"}:::gateNode
  G3 -- Ja --> G6
  G3 -- Nee --> G4{"Gate 4
Wegdektype?"}:::gateNode

  G4 -- "ZOAB16/PA16" --> G5{"Gate 5
Timing goed?
Planjaar 4-5 + buiten garantie
+ uitvoerbaar + validatie"}:::gateNode
  G4 -- "2LZOAB/PA8" --> P5["PILOT
Zwaardere monitoring"]:::pilotNode --> G5
  G4 -- "ZOAB+" --> P5b["PILOT
Zwaardere monitoring"]:::pilotNode --> G5
  G4 -- "Anders" --> OOS["Andere beslisboom
(niet-LVOv)"]:::oosNode

  G5 -- Ja --> A["Uitkomst A
LVO uitvoeren
+ validatie + monitoring"]:::outcomeA
  G5 -- Nee --> G6

  G6 -- "Repareren" --> B["Uitkomst B
Repareren/anders oplossen
+ herbeoordelen"]:::outcomeB
  G6 -- "Vernieuwen" --> C["Uitkomst C
Vernieuwen
+ LVO-ready ontwerpen"]:::outcomeC

  classDef startNode fill:#25394B,stroke:#25394B,color:#fff,font-size:13px
  classDef gateNode fill:#fff,stroke:#25394B,color:#25394B,stroke-width:2px,font-size:12px
  classDef correctNode fill:#fef5ec,stroke:#e67e22,color:#8a4c13,stroke-width:2px
  classDef pilotNode fill:#fef5ec,stroke:#e67e22,color:#8a4c13,stroke-width:2px
  classDef oosNode fill:#f3f4f6,stroke:#9ca3af,color:#6b7280,stroke-width:2px
  classDef outcomeA fill:#86BC25,stroke:#86BC25,color:#25394B,font-size:13px,font-weight:bold
  classDef outcomeB fill:#e67e22,stroke:#e67e22,color:#fff,font-size:13px,font-weight:bold
  classDef outcomeC fill:#3b82f6,stroke:#3b82f6,color:#fff,font-size:13px,font-weight:bold
</>

Mermaid broncode

Kopieer en plak in je wiki of tooling

flowchart TD
  S(["Start: Wegvak selecteren - Standaard = LVO tenzij"]) --> G1{"Gate 1: acuut veiligheids-/functioneel risico?"}
  G1 -- Ja --> C0["Correctief veiligstellen - Daarna herbeoordelen"]
  G1 -- Nee --> G2{"Gate 2: dominant schadebeeld = rafeling/steenverlies en in beginnende fase?"}

  G2 -- Nee --> G6{"Gate 6: repareren zinvol of vernieuwen nodig?"}
  G2 -- Ja --> G3{"Gate 3: uitsluiters aanwezig? constructief falen / zware scheuren / vervorming"}
  G3 -- Ja --> G6
  G3 -- Nee --> G4{"Gate 4: wegdektype?"}

  G4 -- "ZOAB16/PA16 (1-laags)" --> G5{"Gate 5: timing goed? planjaar 4-5 + buiten garantie + uitvoerbaar + validatie"}
  G4 -- "2LZOAB/PA8" --> P5["Label: PILOT (zwaardere monitoring)"] --> G5
  G4 -- "ZOAB+" --> P5b["Label: PILOT (zwaardere monitoring)"] --> G5
  G4 -- "Anders" --> OOS["Andere beslisboom (niet-LVOv)"]

  G5 -- Ja --> A["Uitkomst A: LVO uitvoeren + validatie + monitoring"]
  G5 -- Nee --> G6

  G6 -- "Repareren (restlevensduur/risico ok)" --> B["Uitkomst B: repareren/anders oplossen + herbeoordelen"]
  G6 -- "Niet zinvol / te laat / te veel schade" --> C["Uitkomst C: vernieuwen + LVO-ready ontwerpen"]

Checklists

Drie praktische checklists die bij de flow passen. Vink af per wegvak.

1Portfolio-voorselectie
0/5
2LVO-toepasbaarheid (Gate A)
0/5
3Impact & rubriek
0/4

Impactrapportage & Rekenmodel

Automatisch doorrekenen: NPV, TCO, CO₂-besparing, levensduureffect. Vul de inputvelden in — resultaten verschijnen direct.

ⓘ
Berekeningsprincipe: Alle scenario's worden doorgerekend over dezelfde analyseperiode. NPV met discontovoet, CO₂ op basis van materiaal + uitvoering, levensduur op basis van verwachte planjaar-verschuiving.
☰

Wegvak & basisgegevens

Oppervlakte en analyseperiode bepalen de berekeningen

m
m
strook
jaar
%
jaar
jaar
A

Scenario A — LVO (preventief verjongen)

Kosten LVO-behandeling + verwachte levensduurverlenging

€
€
€
jaar
€/m²
kg
jaar
B

Scenario B — Repareren / correctief onderhoud

Kosten reparatie + beperkte levensduurverlenging

€
%
€
jaar
€/m²
kg
C

Scenario C — Vernieuwen (volledige deklaag)

Kosten volledige vernieuwing + nieuwe levensduur

€
€
jaar
€/m²
kg
kg
✓

Berekende resultaten

Live doorgerekend op basis van bovenstaande invoer

Laagste TCO
—
scenario
Beste NPV/jaar
—
scenario
Laagste CO₂
—
scenario
Langste levensduur
—
scenario
Scenario A: LVO
CAPEX—
OPEX (totaal)—
TCO—
NPV—
€/jaar levensduur—
CO₂ (ton)—
Totale levensduur—
Einde levensduur—
Scenario B: Repareren
CAPEX—
OPEX (totaal)—
TCO—
NPV—
€/jaar levensduur—
CO₂ (ton)—
Totale levensduur—
Einde levensduur—
Scenario C: Vernieuwen
CAPEX—
OPEX (totaal)—
TCO—
NPV—
€/jaar levensduur—
CO₂ (ton)—
Totale levensduur—
Einde levensduur—

Visuele vergelijking

Gevoeligheidsanalyse

Verschuif de sliders om te zien hoe resultaten veranderen bij andere aannames.

3 jaar
3%
€ 3,50
✎

LVO-rubriek (faseovergang)

Vastleggen bij besluitvorming — transparant en bestuurbaar